|
Garwolin, dn. 12.08.2024r.
STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH W ŚWIETLICY
PROFILAKTYCZNO - WYCHOWAWCZEJ „PRZYSTAŃ”
PROWADZONEJ PRZEZ STOWARZYSZENIE POMOCY DZIECIOM W GARWOLINIEW
Procedura podejmowania interwencji w sytuacji podejrzenia krzywdzenia lub
posiadania informacji o krzywdzeniu małoletniego oraz zasady dostępu dzieci
do Internetu i korzystania z telefonów komórkowych
§ 1
Definicje
Światowa Organizacja Zdrowia wskazuje, że krzywdzeniem jest każde zamierzone i
niezamierzone działanie lub zaniechanie działania jednostki, instytucji lub społeczeństwa jako
całości i każdy rezultat takiego działania lub bezczynności, które naruszają równe prawa i
swobody dzieci i/lub zakłócają ich optymalny rozwój. Wyróżnić można cztery formy
krzywdzenia osoby małoletniej:
- przemoc psychiczną;
- przemoc fizyczną;
- zaniedbywanie;
- wykorzystywanie seksualne małoletniego.
Wykorzystywanie seksualne dziecka to włączanie dziecka w aktywność seksualną, której nie
jest ono w stanie w pełni zrozumieć i udzielić na nią świadomej zgody, i/lub na którą nie jest
odpowiednio dojrzałe rozwojowo i nie może zgodzić się w ważny prawnie sposób, i/lub która
jest niezgodna z normami prawnymi lub obyczajowymi danego społeczeństwa. Z
wykorzystaniem seksualnym mamy do czynienia, gdy taka aktywność wystąpi między
dzieckiem a dorosłym lub dzieckiem a innym dzieckiem, jeśli te osoby ze względu na wiek
bądź stopień rozwoju pozostają w relacji opieki, zależności, władzy.
§ 2
Przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletniego
Wśród przestępstw przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletniego
wyróżnić można przestępstwa wskazane w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (t. j. Dz. U.
z 2024 r., poz. 17 ze zm.) w następujących regulacjach:
Art. 197. [Zgwałcenie i wymuszenie czynności seksualnej];
Art. 198. [Seksualne wykorzystanie niepoczytalności lub bezradności]
Art. 199. [Seksualne wykorzystanie stosunku zależności lub krytycznego położenia]
Art. 200. [Seksualne wykorzystanie małoletniego]
Art. 200a.[Elektroniczna korupcja seksualna małoletniego]
Art. 200b.[Propagowanie pedofilii]
Art. 202. [Publiczne prezentowanie treści pornograficznych]
Art. 203. [Zmuszenie do uprawiania prostytucji]
Art. 204. § 3. [Stręczycielstwo, sutenerstwo i kuplerstwo]
Zgodnie z art. 304 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (t. j. Dz. U. z
2024 r., poz. 37) instytucje państwowe i samorządowe, które w związku ze swą
działalnością dowiedziały się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, są obowiązane
niezwłocznie zawiadomić o tym prokuratora lub policję oraz przedsięwziąć niezbędne
czynności do czasu przybycia organu powołanego do ścigania przestępstw lub do czasu
wydania przez ten organ stosownego zarządzenia, aby nie dopuścić do zatarcia śladów i
dowodów przestępstwa.
§ 3
Ważne sygnały
Wychowawcy świetlicy zwracają szczególną uwagę na występowanie w zachowaniu
małoletniego sygnałów świadczących o krzywdzeniu, w szczególności o możliwości
popełnienia przestępstwa wskazanego w § 2. Uwagę wychowawcy powinny zwrócić
przykładowo następujące zachowania:
- Dziecko ma widoczne obrażenia ciała (siniaki, poparzenia, ugryzienia, złamania kości itp.),
których pochodzenie trudno jest wyjaśnić;
- Podawane przez dziecko wyjaśnienia dotyczące obrażeń wydają się niewiarygodne,
niemożliwe, niespójne itp. Dziecko często je zmienia;
- Pojawia się niechęć przed udziałem w zajęciach uwzględniających ćwiczenia fizyczne;
- Dziecko nadmiernie zakrywa ciało, niestosownie do sytuacji i pogody;
- Dziecko wyraźnie okazuje strach, obawę, kiedy podchodzi do niego osoba dorosła;
- Dziecko boi się rodzica lub opiekuna;
- Dziecko boi się powrotu do domu;
- Dziecko jest bierne, wycofane, uległe, przestraszone;
- Dziecko cierpi na powtarzające się dolegliwości somatyczne: bóle brzucha, głowy, mdłości itp.;
- Dziecko moczy się bez powodu lub w konkretnych sytuacjach czy też na widok określonych osób;
- Nastąpiła nagła i wyraźna zmiana zachowania dziecka.
§ 4
Procedury postępowania:
1. W przypadku uzyskania informacji o krzywdzeniu małoletniego lub podejrzenia
krzywdzenia małoletniego, wychowawca ma obowiązek:
- jeżeli wystąpiło poważne uszkodzenie ciała wezwać odpowiednie służby (policja,
pogotowie ratunkowe), dzwoniąc pod numer 112 lub 997 lub skonsultować się z pielęgniarką,
jeżeli uszkodzenie nie wymaga natychmiastowej interwencji pogotowia;
- poinformować o zdarzeniu lub swoich podejrzeniach co do krzywdzenia małoletniego
koordynatora oddziału Świetlicy a ten dyrektora
- sporządzić notatkę służbową opisującą zdarzenie, w szczególności przyczynę wystąpienia
podejrzenia o krzywdzeniu małoletniego.
2. Powiadamiając dyrektora Świetlicy o podejrzeniu krzywdzenia małoletniego koordynator:
- przedstawia formy i okoliczności krzywdzenia, które udało mu się ustalić lub których
wystąpienie podejrzewa;
- informuje o zachowaniach i wypowiedziach dziecka wskazujących na doświadczanie krzywdzenia;
3. W przypadku, gdy zachodzi podejrzenie popełnienia wobec małoletniego jednego z
przestępstw wskazanych w § 2:
- dyrektor Świetlicy składa zawiadomienie na policję lub do prokuratury, realizując obowiązek
wynikający z art. 304 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z
2022 r., poz. 1375 ze zm.);
- wychowawca Świetlicy „Przystań”, razem z koordynatorem, podejmuje niezbędne czynności do
czasu przybycia organu powołanego do ścigania przestępstw lub do czasu wydania przez ten organ
stosownego zarządzenia, aby nie dopuścić do zatarcia śladów i dowodów przestępstwa, o ile miało
ono miejsce na terenie placówki.
§ 5
Krzywdzenie w środowisku domowym
1. W przypadku powzięcia przez wychowawcę Świetlicy podejrzenia o krzywdzeniu dziecka w domu
rodzinnym (np. poniżanie, przemoc fizyczna, przemoc psychiczna) zostaje podjęta procedura
Niebieskiej Karty
1.1. Do Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy zostaje skierowane
zgłoszenie w formie notatki służbowej, zgodnie z procedurą NK w ciągu 3 dni zostaje
powołana grupa diagnostyczno – pomocowa, która rozstrzyga czy zostaje wszczęta procedura
NK. Jeśli grupa potwierdzi istnienie przemocy zostaje wszczęta procedura NK. Jeśli grupa
diagnostyczno – pomocowa stwierdzi, iż brak jest podstaw do wszczęcia procedury NK,
procedura zostaje zakończona na podstawie braku zasadności kontynuowania działań.
Sprawa zostaje przekierowana do pracownika socjalnego a sytuacja rodziny zostaje
omówiona oraz zostają podjęte stosowne działania (praca środowiskowa, zgłoszenie do Sądu
Rodzinnego, wywiad środowiskowy pod kątem przydzielenia rodzinie asystenta rodziny itp.);
2. Doszło do zaniedbania potrzeb życiowych dziecka (np. związanych z żywieniem, higieną
czy zdrowiem).
2.1. Wychowawca, który stwierdza powyższe sporządza notatkę służbową, sprawa zostaje
przekierowana do pracownika socjalnego celem omówienia sytuacji rodziny oraz podjęcia
stosownych działań (praca środowiskowa, praca asystenta rodziny, zgłoszenie do Sądu Rodzinnego).
§ 6
Krzywdzenie na terenie Świetlicy
1. Jeżeli zgłoszono krzywdzenie ze strony wychowawców świetlicy , wówczas interwencja
prowadzona jest przez dyrektora „Przystani” . W ramach podjętych działań na miejsce może być
wezwana Policja .
2. Z przebiegu każdej interwencji sporządza się notatkę służbową. Notatkę załącza się do
rejestru interwencji prowadzonego przez osobę wskazaną.
§ 7
Krzywdzenie rówieśnicze
1. W przypadku podejrzenia krzywdzenia dziecka przez inne dziecko przebywające na terenie
Świetlicy , gdy:
1) krzywdzenie ma charakter jednorazowego sporu, jest incydentalne, niezamierzone, (takie
jak np. złośliwości, popchnięcie, obrażanie, przezywanie),
- należy przeprowadzić rozmowę z dzieckiem podejrzewanym o krzywdzenie, a także z
dzieckiem poddawanym krzywdzeniu. Ponadto należy porozmawiać z innymi osobami
mającymi wiedzę o zdarzeniu. Rozmowę przeprowadza wychowawca Świetlicy. W trakcie
rozmów należy dążyć do ustalenia przebiegu zdarzenia, określenie przyczyn oraz ustalenie
konsekwencji dla sprawcy. O zdarzeniu poinformowani są rodzice. Wychowawca, który przeprowadza
rozmowę odnotowuje zdarzenie oraz przekazuje informacje dotyczące zdarzenia koordynatorowi
Świetlicy.
2) krzywdzenie ma charakter powtarzający się:
- należy przeprowadzić rozmowę z dzieckiem podejrzewanym o krzywdzenie oraz jego
opiekunami, a także oddzielnie z dzieckiem krzywdzonym i jego opiekunami. Ponadto należy
porozmawiać z innymi osobami mającymi wiedzę o zdarzeniu. Rozmowę przeprowadza
koordynator Świetlicy. W trakcie rozmów należy dążyć do ustalenia przebiegu zdarzenia, a także
wpływu zdarzenia na zdrowie psychiczne i fizyczne dziecka krzywdzonego. Sytuacja dzieci
zostaje omówiona oraz zostają podjęte stosowne działania:
- wspólnie z rodzicami lub opiekunami dziecka krzywdzącego należy opracować plan naprawczy,
celem zmiany niepożądanych zachowań
- z rodzicami lub opiekunami dziecka krzywdzonego należy opracować plan zapewnienia mu
bezpieczeństwa
- w trakcie rozmów należy upewnić się, że dziecko podejrzewane o krzywdzenie innego
dziecka samo nie jest krzywdzone przez opiekunów, innych dorosłych bądź inne dzieci. W
przypadku potwierdzenia takiej okoliczności należy podjąć interwencję także w stosunku do
tego dziecka.
- koordynator przekazuje rodzicom lub opiekunom informacje o potrzebie/możliwości skorzystania
ze specjalistycznego wsparcia, w tym u innych organizacji lub służb oraz o sposobach reakcji na
zdarzenie (np. możliwe poinformowanie sądu rodzinnego).
§ 8
Zasady ochrony wizerunku dziecka
1.Świetlica Profilaktyczno – Wychowawcza „ Przystań” zapewnia standardy ochrony danych
osobowych dzieci zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
2. Świetlica Profilaktyczno – Wychowawcza „Przystań” uznając prawo dziecka do prywatności i
ochrony dóbr osobistych, zapewnia ochronę wizerunku dziecka.
§ 9
1. Wychowawcom świetlicy nie wolno umożliwiać przedstawicielom mediów oraz innych
podmiotów utrwalania wizerunku dziecka (filmowanie, fotografowanie, nagrywanie głosu
dziecka) na terenie świetlicy oraz w miejscach gdzie odbywają się zajęcia z dziećmi bez
pisemnej zgody rodzica/ opiekuna dziecka.
2. W celu uzyskania zgody, o której mowa powyżej, personel świetlicy może skontaktować
się z rodzicem/ opiekunem dziecka . Niedopuszczalne jest podanie przedstawicielowi mediów danych
kontaktowych do rodziców/ opiekuna dziecka – bez ich wiedzy i zgody.
3. Jeżeli wizerunek dziecka stanowi jedynie szczegół całości, takiej jak: zgromadzenie,
krajobraz, publiczna impreza, zgoda opiekuna na utrwalanie wizerunku dziecka nie jest
wymagana.
§ 10
Upublicznienie przez członka personelu wizerunku dziecka uczęszczającego na zajęcia
organizowane w Świetlicy , utrwalonego w jakiejkolwiek formie (fotografia,
nagranie audio-wideo) wymaga pisemnej zgody rodzica lub opiekuna dziecka.
§ 11
Zasady dostępu dzieci do Internetu oraz korzystania z telefonów komórkowych
1 Wychowawcy Świetlicy , zapewniając dzieciom dostęp do Internetu, są zobowiązani podejmować
działania zabezpieczające dzieci przed dostępem do treści, które mogą stanowić zagrożenie dla ich
prawidłowego rozwoju.
2. Na terenie Świetlicy dostęp dziecka do Internetu możliwy jest:
- na odpowiednio zabezpieczonych komputerach szkolnych przeznaczonych do
korzystania przez dzieci,;
- na prywatnych telefonach komórkowych dzieci:
2.1. Uczestnik zajęć ma prawo korzystać z telefonu komórkowego oraz innych urządzeń
elektronicznych zgodnie z ustalonymi poniżej zasadami.
- Uczestnicy zajęć przynoszą na zajęcia telefony komórkowe oraz inny sprzęt elektroniczny na własną
odpowiedzialność.
- wychowawca nie ponosi odpowiedzialności za zaginięcie lub zniszczenie czy kradzież
sprzętu przynoszonego przez uczestników zajęć .
Podczas realizacji zajęć zakazuje się małoletnim filmowania, fotografowania oraz utrwalania
dźwięku.
Nagrywanie dźwięku i obrazu za pomocą telefonu i innych urządzeń jest możliwe jedynie za zgodą
osoby nagrywanej lub fotografowanej.
Niedopuszczalne jest nagrywanie/ fotografowanie sytuacji niezgodnych z powszechnie
przyjętymi normami etycznymi i społecznymi oraz przesyłanie treści obrażających inne osoby.
W przypadku organizowania wycieczki uczestnicy korzystają z telefonu i/lub innych urządzeń
elektronicznych wyłącznie w zakresie niewpływającym na organizację i przebieg tego
przedsięwzięcia.
W przypadku naruszenia zasad, o których mowa powyżej, wychowawca powiadamia o tym fakcie
rodziców . Jeśli zdarzenie ma charakter demoralizacji nieletniego dyrektor Świetlicy powiadamia Sąd
Rodzinny, natomiast w przypadku popełnienia czynu karalnego zawiadamia organy ścigania.
Wychowawca prowadzi działania profilaktyczne propagujące zasady bezpiecznego
korzystania z sieci oraz uświadamiające zagrożenia płynące z użytkowania różnych
technologii komunikacyjnych.
Zasady określające zakres kompetencji osoby odpowiedzialnej za przygotowanie
personelu placówki do stosowania standardów ochrony małoletnich, zasady
przygotowania personelu do ich stosowania oraz sposoby dokumentowania tej czynności
§ 12
1.Przed nawiązaniem z osobą stosunku pracy lub przed dopuszczeniem osoby do innej
działalności związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem małoletnich lub
z opieką nad nimi dyrektor Świetlicy pozyskuje informacje, czy dane tej osoby są zamieszczone
w Rejestrze z dostępem ograniczonym lub w Rejestrze osób, w stosunku do których
Państwowa Komisja do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich
poniżej lat 15 wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze.
2. Przez inną działalność związaną z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem małoletnich
należy rozumieć w szczególności wykonywanie czynności związane z organizacją
wypoczynku małoletnich, wykonywanie umów cywilnoprawnych związanych z
wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem małoletnich lub z opieką nad nimi.
§ 13
1. Osobą odpowiedzialną za przygotowanie wychowawców świetlicy do stosowania
standardów ochrony małoletnich jest dyrektor Świetlicy.
2. Dyrektor zapoznaje pracowników ze standardami ochrony małoletnich i odbiera od każdego
zatrudnionego pracownika oświadczenie o zapoznaniu się ze standardami ochrony małoletnich,
obowiązującymi w placówce. Wzór oświadczenia pracownika został określony w załączniku Nr 1 do
niniejszej procedury, które przechowywane jest w dokumentacji Świetlicy.
3. Pracownicy nowo zatrudnieni w Świetlicy są zapoznawani ze standardami w pierwszym
tygodniu pracy i w tym czasie jest od nich odbierane oświadczenie, o którym mowa w ust. 2.
Zasady przeglądu i aktualizacji standardów ochrony małoletnich oraz sposoby
dokumentowania i zasady przechowywania ujawnionych lub zgłoszonych incydentów
lub zdarzeń zagrażających dobru małoletniego
§ 14
1 Standardy ochrony małoletnich obowiązujące w Świetlicy Profilaktyczno – Wychowawczej
„Przystań” podlegają ocenie co najmniej raz na dwa lata pod względem zgodności z
obowiązującymi przepisami prawa oraz ocenie ich merytorycznej przydatności ( zał. nr 2).
2. Weryfikacja, o której mowa wyżej dokonywana jest przez dyrektora lub osobę przez
niego wyznaczoną.
3. W wyniku weryfikacji, o której mowa wyżej sporządzony jest raport ewaluacyjny, w
którym wskazane są ewentualne sugestie i kierunki aktualizacji Standardów.
§ 15
Każdy ujawniony lub zgłoszony incydent lub zdarzenie zagrażające dobru małoletniego, na
temat którego placówka posiada wiedzę, zostaje odnotowany w Rejestrze zdarzeń
zagrażających dobru małoletniemu.
Rejestr zdarzeń znajduje się w siedzibie SPD w Garwolinie.
Zasady i sposób udostępniania rodzicom albo opiekunom prawnym lub faktycznym
standardów ochrony małoletnich do zaznajomienia się z nimi i ich stosowania
§ 16
Niniejsze standardy ochrony małoletnich w Świetlicy podlegają opublikowaniu na stronie
internetowej SPD Garwolin.
Rodzice/opiekunowie prawni dzieci są informowani o adresie strony internetowej SPD
w Garwolinie, o której mowa w ust. 1 przy zapisie dziecka do placówki oraz każdorazowo w
czasie spotkań z wychowawcami świetlicy.
Na życzenie rodziców/opiekunów prawnych standardy ochrony małoletnich są udostępniane
w formie papierowej.
§ 17
Obowiązkiem rodziców/opiekunów prawnych jest zaznajomienie się ze standardami i
wynikającymi z nich zasadami ochrony małoletnich przed krzywdzeniem, co potwierdzają
stosownym oświadczeniem według wzoru stanowiącego załącznik nr 1.
Załącznik Nr 1
do zasad i sposobu udostępniania rodzicom albo opiekunom prawnym
standardów ochrony małoletnich do zaznajomienia się z nimi i ich stosowania
Garwolin, dnia ………………………….
OŚWIADCZAM
że zapoznałem się ze standardami ochrony małoletnich, obowiązującymi w Świetlicy
Profilaktyczno –Wychowawczej „Przystań” i zostałem poinformowany o adresie strony internetowej,
na której dostępne są standardy ochrony małoletnich w placówce.
……………………………………………………………..
Podpis rodzica, opiekuna prawnego/ dziecka
Załącznik nr 2 do
Standardów Ochrony Małoletnich
w Świetlicy Profilaktyczno – Wychowawczej „Przystań” w Garwolinie
MONITORING STANDARDÓW – ANKIETA
* jeśli odpowiedziałeś tak, opisz poniżej (ad 5, ad 6, ad 7)
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
| Lp. |
PYTANIE |
tak |
nie |
| 1. |
Czy znasz Standardy ochrony małoletnich obowiązujące w Świetlicy? |
|
|
| 2. |
Czy potrafisz rozpoznać symptomy krzywdzenia dzieci? |
|
|
| 3. |
Czy wiesz jak reagować na symptomy krzywdzenia dzieci? |
|
|
| 4. |
Czy znasz procedurę stosowaną w przypadku podejrzenia lub posiadania informacji o krzywdzeniu dzieci? |
|
|
| 5. |
Czy zaobserwowałeś naruszenie zasad określonych w Standardach przez innego pracownika?* |
|
|
| 6. |
Czy masz uwagi/sugestie/przemyślenia związane ze Standardami funkcjonującymi w Świetlicy?* |
|
|
| 7. |
Czy któreś działania związane z przyjęciem Standardów jest odebrane jako trudne lub niechętnie podchodzisz do jego realizacji z innych powodów?* |
|
|
|
|
|
|
